Hoe belangrijk is industriële automatisering geworden bij bedrijven?

De arbeidsmarkt duwt bedrijven richting automatisering

Je merkt het misschien zelf al op de werkvloer. Vacatures blijven openstaan, geschoold personeel is lastig te vinden en de druk op bestaande medewerkers loopt op. Bijna de helft van de ondervraagde bedrijven, 48 procent, ziet automatisering en robotisering als antwoord op dat tekort aan arbeidskrachten. Tegelijk speelt concurrentie een rol. Onderzoek van reichelt elektronik laat zien dat 68 procent van de Nederlandse industriële bedrijven automatisering nodig acht om mee te blijven doen in de markt. Nederland doet het internationaal gezien niet slecht op dit vlak. Volgens de International Federation of Robotics telt de Nederlandse maakindustrie ongeveer 224 industriële robots per 10.000 werknemers, goed voor een dertiende plaats wereldwijd.

Niet alleen grote fabrieken profiteren

Het beeld dat automatisering vooral iets is voor grote multinationals klopt niet meer helemaal. Ook kleinere metaalbewerkingsbedrijven zoeken naar manieren om repetitief werk uit handen te nemen, al lopen zij vaker tegen praktische vragen aan. Welke oplossing past bij een productielijn die steeds andere formaten en materialen verwerkt? Daar zit voor een bedrijf als Obotize uit Weert de kern van het werk. Het bedrijf ontwikkelt automatiseringssystemen voor de metaalindustrie die meebewegen met wisselende series en formaten, in plaats van vaste, starre oplossingen. Obotize begint daarbij bewust op de productievloer zelf, niet achter een tekentafel, om te bepalen waar automatisering in een specifiek proces het meeste oplevert.

Cobots maken de stap toegankelijker

Een groot deel van de koudwatervrees rond automatisering gaat over ingrijpende verbouwingen van de productielijn. Collaboratieve robots, kortweg cobots, verlagen die drempel. Anders dan traditionele industriële robots die achter hekken werken, opereert een cobot naast medewerkers op de vloer. Obotize zet dit type robots onder meer in voor het sorteren en stapelen van onderdelen na het lasersnijden, processen die normaal veel tijd en fysieke inspanning kosten. Medewerkers houden zich daardoor meer bezig met werk waar vakmanschap en beoordelingsvermogen toe doen, terwijl de robot het herhalende deel overneemt.

Welke drempels houden bedrijven tegen?

Automatisering gaat niet vanzelf. Bijna 37 procent van de ondervraagde bedrijven noemt budget als drempel en 31 procent vindt het lastig om de juiste investeringsbeslissing te nemen. Een kwart mist bovendien personeel met de juiste technische kennis om automatisering goed te implementeren. Vooral kleinere bedrijven ervaren moeite om oplossingen te vinden die zowel passen bij hun proces als betaalbaar blijven. Toch verandert er wat, ook binnen ERP- en productiesoftware, waardoor machines steeds beter data terugkoppelen naar planning en onderhoud. Dat maakt automatisering minder een sprong in het diepe en meer een stap die je in fases kunt zetten.

Automatisering steeds vaker de standaard

De cijfers laten weinig ruimte voor twijfel. Automatisering is voor een groot deel van de Nederlandse industrie geen experiment meer, maar een lopend proces waar bedrijven dagelijks aan bouwen. Het draait niet om het vervangen van mensen, eerder om het herverdelen van werk. Repetitieve en fysiek zware taken verschuiven naar machines, terwijl er ruimte ontstaat voor werk waar kennis en ervaring het verschil maken. Bedrijven die nu stappen zetten, of het nu gaat om een volledige productielijn of om één gericht knelpunt zoals sorteren, bouwen aan een productieproces dat beter is toegerust op de personeelstekorten en marktdruk van de komende jaren.